“O, məni söymək istəyəndə ağzından sillə vurdum” – Fəzail Ağamalı “Onun 10 cavabı”nda

AZXEBER.COM-un “Onun 10 cavabı” rubrikasının növbəti qonağı Ana Vətən Partiyasının sədri, Milli Məclisin deputatı Fəzail Ağamalıdır. 

1. Zaur Mirzəzadə
 
– Fəzail bəy, Milli Məclisin buraxılması və yenidən seçkilərin keçirilməsi üçün lehinə səs verərsinizmi?
 
– Düşünürəm ki, buna ehtiyac yoxdur. Əvvəla bu, müzakirə predmenti deyil. Amma bu məsələ Milli Məclisdə müzakirəyə çıxarılarsa, təbii ki, mən bunun əleyhinə olaram.
 
2. Turan Rzayev
 
– ABŞ Prezidenti Co Baydenin 1915-ci il hadisələrini “erməni soyqırımı” adlandırması rəsmi Vaşinqtonla Ankara eyni zamanda Bakı arasında münasibətlərə necə təsir edəcək?
 
– Əlbəttə bu, həqiqətə, haqqa, tarixi arqumentlərə söykənməyən uydurma bir yanaşmadır. Dünya erməniliyinin söykənmiş olduğu idealogiyadır. Tarixi faktlar birmənalı şəkildə sübut edir ki, 1915-ci ildə heç bir erməni soyqırımı baş verməyib. Anadolunun şərq hissəsində yaşayan ermənilər Türkiyəyə qarşı döyüşən dövlətlərin içərisində yer almışdılar. Bu istiqamətdə ciddi döyüşlər gedirdi. Erməniləri həmin dövlətlərin içərisində yer almasına imkan verməmək, onları böyük qırğından xilas etmək üçün Osmanlı imperiyası dinc şəkildə erməniləri imperiyanın digər sahələrinə köçürdülər. Təbii ki, köçürmə zamanı yolda xəstələnən də oldu, dünyasını dəyişən də oldu. Ancaq bu, soyqırımı anlayışına qətiyyən gəlməli deyil. Bir çox ölkələr bunu soyqırımı kimi tanıdı. ABŞ-ın 50 ştatından 49-u bunu tanıyıb. Bayden də ABŞ-ın milli və strateji maraqlarını özünün erməni lobbiçiliyinə qurban vermiş oldu. Mahiyyə isə Türkiyə ABŞ-ın NATO çərçivəsində müttəfiqidir. Müttəfiq olan ölkələr hər biri digərinin qarşısında ciddi öhtəlikləri var. Bu öhtəliklər ABŞ tərəfində pozula-pozula getməkdədir.
 
44 günlük müharibədə məğlubiyyətə uğrayan, əzilən, sındırılan Ermənistan sanki ruhlanmış vəziyyətdədir. Başqa bir tərəfdən ABŞ-la bərabər, Fransa da hər zaman olduğu kimi Ermənistanın yanındadır. Bu hallar, əlbəttə regionda sülhün və təhlükəsizliyin təmin olunmasına kifayət qədər maneçilik törədir. Digər bir tərəfdən bunun özü Ermənistana çox ciddi bir zərbədir. Çünki bu “soyqırımı”nın ABŞ-ın Prezidenti səviyəsində ifadə olunması və bundan ruhlanan revanşist qüvvələrin Ermənistan cəmiyyətinin Türkiyəyə qarşı düşmənçiliyinin və nifrətinin daha da kəskinləşməsi faktiki olaraq Ermənistanla Türkiyə arasında münasibətlərin normallaşmasına ciddi şəkildə mane olacaq.

3. Nurlan Cəfəri
 
– Hörmətli Fəzail bəy, uzun illərdir ki, fəaliyyətinizi deputat olaraq davam etdirirsiniz. Bu günə qədər olan fəaliyyətiniz ərzində parlamentdə hansı uğurlarınız olub və ölkə üçün əhəmiyyətli olan hansı qərarların verilməsində əsas pay sahibi olmusuz?
 
– Dəyərli jurnalistimizə demək istəyərdim ki, bunun üçün sosial şəbəkədə mənim səhifəmə girsin. O səhifədə mənim fəaliyyətim əhatə olunub. Mən hər halda 19 yaşımdan tələbə olarkən Azərbaycanın milli azadlığı uğrunda mübarizəsinə qoşulmuşam. Tələbə dərnəyinin üzvü olmuşam. Keçən əsrin 60-cı illərində universitetin tarix fakültəsini oxumuşam. Bu günə qədər də həmin amalıma sadiq qalmışam. Mənim amalım Azərbaycanı müstəqil, güclü, qüdrətli, bütöv və demokratik görməkdir. Bütün potensialımı, bütün bilik və bacarığımı məhz bu istiqamətdə yönəldirəm. Düşünürəm ki, bu istiqamətdən də atmış olduğum addımlara görə peşman deyiləm.
 
4. Pərvin Kazımoğlu
 
– Salyan – Neftçalaya heç bir aidiyyatınız olmadığı halda buradan deputat olmağa sizi hansı səbəb həvəsləndirdi? 125 dairədən niyə məhz bu?
 
– Mən Azərbaycan vətəndaşıyam. Azərbaycan qanunvericiliyinə görə Azərbaycan vətəndaşı istənilən regiondan öz namizədliyini irəli sürüb oradan seçilmək hüququna malikdir. Mən bu hüququmdan istifadə etmişəm. Mənim doğulduğum yer ermənilərin istismarı altında olan Zəngəzurdur. Bu torpaqlar ermənilərin istismar altındadırsa, mən Azərbaycanın fəxr etdiyim bir vətəndaşı olaraq bu bölgələrin birində dünyaya gəlməmişəmsə, deməli mən konstitusiya hüquqlarında istifadə etməli deyiləm?
 
2005-ci ildən mən Salyanda seçicilərimlə görüşdə özümü təqdim etdim. Kifayət qədər həmin seçkilər gərgin keçdi. Mən çox minnətdaram ki, 60 saylı Salyan – Neftçala seçki dairəsi mənə 2005-ci ildən bu günə qədər etimad göstərib və mən də çalışıram ki, onların etimadını hər zaman doğruldum.
 
5. Günel Ələsgərova
 
– Fəzail bəy, deputatlar hansı hərəkət və nöqsanlarına görə mandatından məhrum edilə bilər və deputatların bu qədər tənqid hədəfinə tuş gəlməsinə səbəb nədir?
 
– Bu məsələ Milli Məclisin nizamnaməsi ilə tənzimlənir. Həmin nizamnaməyə uyğun olaraq Milli Məclisin uzun müddət iclaslarında iştirak etmirsə, bütövlükdə nizamnamənin tələblərini pozursa, öz fəaliyyətində ciddi nöqsanlara və bağışlanmaz səhvlərə yol verirsə, onda bununla bağlı intizam komissiyası belə millət vəkilinin fəaliyyətini müzakirə edir. Qərarını qəbul edərək Milli Məclisin sədrinə təqdim edir. Sədr də ona uyğun olaraq müzakirəyə çıxarır və həmin şəxsə xəbərdarlıq edilir, töhmət alır. Ən bağışlanmaz nöqsanlarına görə isə Milli Məclisin mandatından məhrum edilir.
Bir çox hallarda icra strukturlarının günahını da millət vəkillərində görürlər. İstənilən bir regionda əgər, misal üçün, yol bərbaddırsa, qazlaşmada problem varsa, işığı külək tez-tez söndürürsə və digər bu cür məsələlərdə konkret bu sahədə çalışan qurumu tənqid hədəfinə çevirmək əvəzinə, təəssüf ki, millət vəkillərini tənqid edirlər. Ancaq ölkəmizdə hər kəsin özünün səlahiyyətləri var. Millət vəkilinona görə seçilmir ki, o, qaz çəkməklə, yol çəkməklə məşğul olsun. Bunlarla bağlı müvafiq qurumlar var. Millət vəkilinin başlıca səlahiyyəti konstitusiya ilə müəyyən olunub. Bu da Azərbaycanda qanunverici bazasının yaradılmasıdır. Onun birinci işi cəmiyyətin bütün sahələrini idarəetməsini təmin edən qanunvericilik bazası məhz qanunverici hakimiyyət olan Milli Məclisdə yaradılır. Bu qanunları yaradan isə millət vəkilləridir. İkinci başlıca istiqaməti beynəlxalq təşkilatlarda təmsil olunaraq Azərbaycanın maraqlarına xidmət etmək, Azərbaycanın dövlətçiliyinə və onun milli maraqlarına xidmət etməkdən ibarətdir.
 
6. Gülnar Baxşıyeva
 
– Fəzail bəy, partiya sədrisiniz, tarix elmlər doktorusunuz. 6 çağırışda deputat seçilmisiniz. 73 yaşınız var. Nə zaman istirahət etməyi düşünürsünüz? Milli Məclisdən sizin dairəyə gənclər seçilsə daha uğurlu olacağını düşünmürsüzmü?
 
– Mən hər zaman gənclərimizin Azərbaycanın dövlətçiliyində və ictimai-siyasi proseslərində fəal iştirak etməsinin tərəfdaşı olmuşam. Bir istedadlı gənc gördümsə, bütün imkanlarım daxilində ona özümün köməyimi əsirgəmirəm. Mən dəfələrlə söyləmişəm ki, ümumiyyətlə, nəsilləri üz-üzə qoymaq qüsurludur. Milli Məclisi gənclər klubuna, qocalar evinə çevirmək olmaz. Burada bütün nəsillərin qabiliyətli, savadlı, peşəkar insanların təmsil olunması gərəkdir. Əgər mən sağlamamsa, çəliyə, kiminsə köməyinə fiziki cəhətdən ehtiyacım yoxdursa, eyni zamanda kifayət qədər biliyim, savadım, tarix elmləri doktoru, professor və 25 ildən çoxdur ki, Milli Məclisdə təmsil olunuramsa və öz töhfəmi verməyi bacarıramsa, tək mən yox, həmyaşıdlarım və ya məndən yaşlı olanlar niyə Milli Məclisdə bundan sonra da öz töhfəsini verməsin? Baxın ABŞ-a, baxın Avropaya orada siyasətçilərin əksəriyyəti yetkin insanlardır. Çünki burada bilik, savad, eyni zamanda təcrübə və müdriklik vacib rol oynayır. Yaşlı insanlar özünün düşüncə səviyyəsinə görə daha çox müdrikdirlər. Yəni emosionaldan daha çox düşünərək qərarların qəbul edilməsində özlərini fərqləndirirlər. Bu baxımdan qanunvericilik müstəvisində yaş qoyulmamalı, orada peşəkarlıq əsas götürülməlidir. Konstitusiyaya görə Milli Məclisdə yaş həddi yoxdur. 18 yaşdan başlayaraq hər kəs seçkilərdə iştirak edib seçicilərin etimadını qazanırsa, Milli Məclisdə təmsil oluna bilər.
 
7. Günel Hüseynli
 
– Cəmiyyətdə belə fikir var ki, Fəzail Ağamalı kimi tənqid edirsə, o adam bir neçə müddət sonra işdən çıxarılır. Sizcə bu təsadüfdür?
 
– Mən öz fəaliyyətimdə çalışmışam ki, həmişə obyektiv olum. Mənim üçün qırmızı xətt dövlətçilik və xalqın maraqlarıdır. İqtidar olsun, ya müxalifət olsun fərq etməz. Onun fəaliyyəti, əməlləri dövlətimizə ziyan vurursa, xalqın maraqlarına xidmət etmirsə, əksinə özünün şəxsi maraqlarını, varlanmaq, daha yüksək həyat şəraiti quraraq, insanlarımızın hüquqlarını pozaraq dövlətin vəsaitini özünün dədə-babasından qalma vəsait kimi yanaşaraq dağıdırsa, bu mənim üçün bağışlanılan insan deyil. Bu baxımdan öz tənqidi fikirlərimi söyləmişəm və mənim tənqidi fikirlərim onun əməlləri ilə tam üst-üstə düşdüyünə görə o, ya işdən çıxarılıb, ya həbs olunub və s. Mənim arzum odur ki, mən bu cür çıxışlar etməyim. Çox istəyərdim ki, heç kim haqqında bu cür tənqidi fikirlər söyləməyim. Əksinə onun fəaliyytini təqdir edim. Onun fəaliyyətinə yüksək qiymət verim. Eyni zamanda mənim hökümət hesabatında da, ayrı-ayrı platformalarda da Azərbaycan dövlətinə sədaqətlə xidmət edən çoxsaylı məmurlar haqqında da müsbət fikir söyləmişəm. Ancaq o məmur ki, dövlətin və xalqın maraqlarına xidmət etmirsə o, ən yaxşı halda vəzifədən getməlidir. Daha ciddi cinayətlərə yol veribsə, qanun qarşısında cavab verməlidir.
 
8. Xəyalə Rəis
 
– 73 yaş bir deputatın həyatının hansı mərhələsidir? Geriyə baxanda ən çox nəyin peşmanlığını yaşayırsız?
 
– Allahın vermiş olduğu ömürdür. Mən belə şeylərə inanıram. Allah mənim özünün qurmuş olduğu tale yazısında kodumu nə vaxt bağlayacaqsa, onunla da həyat bitəcək. Bu gün də, sabah da, 3-5 il sonra da ola bilər. Ancaq bizim nəsil, ümumiyyətlə uzunömürlü nəsildir. Babam 89 yaşında, atam 86 yaşında dünyasını dəyişib. Bu yaşda, əlbəttə mən çalışıram ki, ölçülüb-biçilmiş addım atım. Çünki indi mənim səhv etməyə heç bir zərrə qədər haqqım yoxdur. Cavan vaxtı səhv edərsən, onda da deyirsən ki, bu səhvi mən növbəti illərdə düzəldərəm və təkrarlamaram. Mənim kimi insanın bu yaşda səhv etməyə haqqı yoxdur. Ancaq istisna etmirəm ki, dünyada səhvsiz insan yoxdur. Bəzən insan özündən asılı olmayaraq müəyyən səhvlər edir. Ancaq bu səhvlər təbii ki, kiməsə ciddi ziyan gətirməli deyil. İlk növbədə mən çalışıram ki, addımlarım heç bir vətəndaşımıza zərər gətirməsin. Onun həyatını zəhərləməsin. Həyatım boyu bunu etməmişəm. Çalışmışam ki, xeyirxah olum, insanlara kömək edim, yardım göstərim. Yıxılanın əlindən tutub yıxılmağa qoymamışam. Həmişə özümdən böyüklərə hörmət bəsləmişəm. Balacalara isə mərhəmət göstərmişəm. Bu, mənim həyat tərzimdir.
 
Azərbaycanın azadlığı uğrunda mübarizə dövründə mən 24 yaşımda evləndikdən sonra Sovet İttifaqı dağılana qədər Dövlət Təhlükəsizliyi Komitəsinin tam nəzarətində olmuşam. Buna görə mən çox şeylərdən məhrum olunmuşam. Evimə gələn məktub belə izlənilib. Eyni zamanda prinsipial mövqeyimə görə bir çox hallarda övladlarımın inkişafında, cəmiyyətdə daha ciddi yer tutmasında problem yaratmışam. Elə bir məmur olub ki, 2000-ci illərin əvvəllərində o, çox böyük səlahiyyət sahibi olub. Bu səlahiyyət sahibinə mən açıq şəkildə onun üzərinə getmiş, onun prezident seçilməsini Azərbaycan üçün faciə adlandırmışam. O, vəzifədən gedənə qədər mənə və övladlarıma qarşı çox amansız və barışmaz mövqe tutub. Vaxtilə onun mənə münasibətini bilən ayrı-ayrı qorxaq məmurlar mənim övladlarımın inkişafına imkan verməyiblər. Bu, məni incidib və bu günə qədər də incidir. Halbuki mən orada şəxsi motivləe üzərində kimsənin üzərinə getməmişəm. Mən orada yalnız Azərbaycanın dövlətçilik və milli maraqları üçün bunu etmişəm və sübut olunub ki, mən düz etmişəm. Mən həmin dövrdə ölkəni daha yüksək inkişaf səviyyəsinə çıxara biləcək yeganə bir siyasətçi olaraq İlham Əliyevi görmüşəm. Söhbət 2003-cü ildə prezident seçilməsində əvvəlki illərdən gedir. 2003-cü ildən sonra cənab prezidentin təbliğatçılarından biri kimi o məmurlar tərəfindən mən haqsızlığa məruz qaldım.
 
9. Əsmər Vəlisoy
 
– Siyasətçi olmaq həm bəzi çətin sualları cavablandırmaq deməkdir. Sizin üçün cavablandırılmasında çətinlik çəkdiyiniz sual hansı olub ki, bu həm böyük öhdəlik həm də olduqca həssas mövzu olub?
 
– Bunu mən xatırlamıram. Mən hər zaman dəyərli jurnalistlərin də mənə ünvanlamış olduğu bir sıra suallarda söyləmişəm ki, əgər o sualları ki, mən cavablaya bilmərəmsə, mənim peşəkarlığım ona yüksək səviyyədə cavab verməyə imkan vermirsə, demişəm ki, bunu başqa bir millət vəkilinə ünvanlayın. Çünki mən siyasətçiyəm. Siyasətlə bağlı mənə sual versəniz mən ona daha doğru cavab verə bilərəm.
 
10. Aydın Nuri
 
– Fəzail bəy, Hüseyn Abdullayevlə davanız hər kəsin yadındadır. Həmin davaya görə peşmanlıq hissi kecirmisiz? Yenə olsa, eyni addımı atarsınız?
 
– Qətiyyən peşmanlıq hissi keçirməmişəm. Ancaq mən onu məhkəmədə bağışlamışam. O dövlətçiliyə qarşı çox kəskin mövqeyini qoyurdu. Sadəcə mən həmkar kimi ona söylədim ki, bu cür səs-küyə ehtiyac yoxdur. Onun şəxsiyyətinə toxunacaq bir söz demədim. Söhbət hökümətin hesabatından gedirdi. O, mənə ağır cavab verdi. Söyüş söymək istəyəndə mən onun ağzından söyüşün çıxmasına imkan verməmək üçün ağzının üstündən bir sillə vurdum. Sonra bizim dalaşmamız başladı. Mənə zərbə endirdi. Mən də onu vurmağa çalışdım. Beləliklə, məsələ intizam komissiyasında müzakirə olundu. Təbii ki, o, açıq söyüşlə məni təhqir etmişdi. Birinci olaraq Azərbaycan qanunları çərçivəsində istintaqa cəlb olundu. Sonra biz məhkəmədə görüşdük və mən onu həm yaşıma, həm də milli mənəvi dəyərlərimizə və anasının mənə xahişinə görə bağışladığımı bildirdim. Məhkəmədən də xahiş etdim ki, onun cəzasını yüngülləşdirsin. Həqiqətən də yüngülləşdi və o, məhkəmə zalından buraxıldı. Hüseyn Abdullayeva qarşı mənim davranışlarım adekvat idi. Mən öz şərəf və ləyaqətimi qorumalı idim. Sona qədər də qorudum. Məhkəmdə məndən üzr istədi. Bundan sonra mən onu bağışladım. Artıq bu mövzu mənim üçün tamamilə bitmiş bir mövzudur.

Müsahibə

Nəşr edilib: 2021/05/06 16:27

Baxış:189


XƏBƏR LENTİ

2021/11/29 17:35

2021/11/29 17:32

2021/11/29 17:30

2021/05/06 16:27

2021/11/29 16:46

2021/11/29 16:23

2021/11/29 16:15

2021/11/29 16:12

2021/11/29 15:42

2021/11/29 15:39

2021/11/29 15:34

2021/11/29 15:16

2021/11/29 15:10

2021/11/29 15:09

2021/11/29 15:07

2021/11/29 15:06

2021/11/29 15:05

2021/11/29 14:52

2021/11/29 14:47

2021/11/29 14:45

2021/11/29 14:42

2021/11/29 14:38

2021/11/29 14:36

2021/11/29 14:34

2021/11/29 14:34

2021/11/29 14:32

2021/11/29 14:30

2021/11/29 14:24

2021/11/29 14:24

2021/11/29 14:18

2021/11/29 14:18

2021/11/29 14:14

2021/11/29 14:13

2021/11/29 14:12

2021/11/29 14:10

2021/11/29 13:54

2021/11/29 13:49

2021/11/29 13:28

2021/11/29 13:15

2021/11/29 12:59

2021/11/29 12:58

2021/11/29 12:53

2021/11/29 12:53

2021/11/29 12:50

2021/11/29 12:49

2021/11/29 12:46

2021/11/29 12:45

2021/11/29 12:42

2021/11/29 12:35

2021/11/29 12:28

«Подожгут» ли мигранты Сувалкский коридор?

Ситуация на границе Беларуси с Литвой и Польшей остается труднопредсказуемой. Еще накануне СМИ гордо сообщали, что Ирак начал вывозить своих мигрантов из Беларуси. Теоретически это должно было бы означать разблокирование кризиса и снижение напряженности. Но на практике до «отбоя тревоги» еще слишком далеко. Накануне президент Беларуси Александр Лукашенко вновь обвинил власти Литвы, точнее, литовских «силовиков», в убийстве нелегальных мигрантов. Еще 27 ноября  в Государственном пограничном комитете (ГПК) Белоруссии заявили, что обнаружили тело избитого до смерти «нелегала», на следующий день — об обнаружении тела «избитого и истощенного мужчины неславянской внешности», а также следы его волочения к белорусской границе с территории Литвы. Теперь обвинения озвучил уже президент Лукашенко. Он рассказал о двух трупах, «подкинутых» за последние два дня на белорусскую границу, и заявил, что якобы литовские правоохранители помещают в спальный мешок мертвых или полуживых нелегалов, после чего подбрасывают их на белорусскую границу, где местные пограничники обнаруживают уже бездыханные тела. Правда, зачем литовцам понадобилось подбрасывать тела избитых мигрантов на территорию Беларуси, не пояснил. Зато известно другое. Как уже рассказывал Minval.az, «миграционный кризис» на границе Беларуси с Литвой и Польшей возник отнюдь не спонтанно. Еще несколькими месяцами ранее турфирмы, связанные с Минском, начали активно предлагать на рынках Сирии, Ирака и Турции, где скопилось предостаточно беженцев из Сирии и Ирака, туры в Беларусь с перспективой перехода границы в Польшу и Литву, а это уже «шенген». Стоил такой «тур», напомним, от 10 до 12 тысяч долларов. Причем мигрантов «организованно» привозили на границу, те устраивали шумные марши, пытались прорываться силой… Честно говоря, то, что происходит на границе Беларуси с Польшей и Литвой, оставляет стойкое ощущение дежавю. Нечто подобное имело место летом 2020 года на дагестанском участке границы Азербайджана и России. КПП на границе тогда были закрыты из-за пандемии коронавируса, большая часть граждан Азербайджана, находившихся в РФ, вернулись домой уже в первые недели, а летом настал черёд тех, кто рассчитывал переждать пандемию в России, но затем передумал и все же решил возвращаться. Через закрытые границы пропускали с учетом емкости карантинной системы — свои правила диктовал коронавирус. МИД Азербайджана выступал с разъяснениями, советовал регистрироваться на специальном сайте и приезжать к КПП к назначенному времени перехода. Но тут же нашлись те, кто советовал ждать прямо у границы. В результате у КПП в Дагестане возник стихийный лагерь, напряженность росла, стали появляться провокаторы, которые советовали «прорываться»,.. Сегодня уже понятно, что обстановку в Азербайджане накаляли намеренно — накануне вооруженных провокаций в Армении. В случае же с белорусской границей расчет другой. Оказавшись в «нерукопожатном» статусе после президентских выборов 2020 года, жесткого подавления протестов, «дела Протасевича» и т.д., Лукашенко остро нуждался в чем-то таком, что заставило бы европейских лидеров все же выйти с ним на прямой диалог. Где миграционный кризис представляется как раз «достойной темой». Беларусь в ближневосточную политику интегрирована, конечно, слабо, но вот Россия — очень даже. Навербовать тех же иракских курдов, пообещать им «шенген» и ждать, когда в Вильнюсе и Варшаве запаникуют — все это представлялось «делом техники». Кризис, однако, срежиссировать удалось, но вот решить с его помощью главную задачу и пробить дипломатическую блокаду — уже нет. Да, телефонный разговор Лукашенко с Меркель состоялся, но вот удалось ли Минску повысить свой статус на европейском политическом поле, превратить тему мигрантов в предмет торга и расширить переговорную повестку — вопрос открытый. Более того, теперь уже и в адрес Минска и Москвы зазвучали обвинения, что там искусственно создали кризис на границе, а нелегалов просто обманули, пообещав им «шенген», которого не было и быть не могло. Именно тогда РосСМИ вдруг заговорили о жестокости польских и литовских силовиков в отношении мигрантов. Вначале рассказывали про «пестициды в воде полицейских водометов». Теперь градус «страшилок» повысился до трупов избитых мигрантов. Но, похоже, эти «страшилки» были лишь прелюдией к главной теме. Где уже на первом месте не мигранты с белорусской стороны границы, а солдаты НАТО — с польской и литовской. Напомним: о том, что к белорусской границе стягиваются натовские силы, сообщила российская газета «Известия» со ссылкой на соцсети. Затем факт сосредоточения войск подтвердил и неназванный источник в минобороны РФ. А военный эксперт Вячеслав Шурыгин припечатал: «Предлог для наращивания военной группировки всегда найдется. Все всегда чем-то это оправдывают. Вопрос только, чем такие вещи заканчиваются. Современные противоречия, которые все более туго затягиваются в первую очередь между нами, США и Великобританией, все меньше находят возможности разрядки через какие-то переговоры». И вот на этом фоне Александр Лукашенко выступил с заявлением, которое может иметь совершенно неожиданное продолжение. Президент Беларуси приказал своей армии быть готовой к «агрессии» НАТО и даже пообещал «не остаться в стороне» в случае войны на Донбассе. Но в то же время заявил, что ответного сосредоточения войск не будет. А вот это уже серьезно. Особенно с учетом некоторых реалий. Эксперты уже вспомнили о Сувалкском коридоре. Это узкая полоска земли, где соприкасаются границы Польши и Литвы. С востока ее очерчивает граница с Беларусью, с запада — с российской Калининградской областью. Здесь, по мнению многих экспертов, самая уязвимая точка в «натовской» обороне стран Балтии. И именно здесь риск военной детонации особенно высок. Тем более теперь, когда президент Литвы Гитанас Науседа обратился к НАТО с призывом пересмотреть отношения с Беларусью. Он заявил на совместной пресс-конференции с генсеком НАТО Йенсом Столтенбергом, что белорусская армия все больше интегрируется с вооруженными силами России, после чего продолжил: "Это ставит перед НАТО новые задачи, и альянс должен соответствующим образом скорректировать свои планы, стратегию и тактику, чтобы быть готовым к ответу". В переводе: если прежде Лукашенко еще вёл свою политику и воздерживался от слишком открытой поддержки российских военных игр, прекрасно понимая, что рискует в этой ситуации прежде всего Беларусь, а уже потом Россия, то теперь свободы рук у него куда меньше. А вот рисков существенно больше. И, как показывает отказ Минска начать ответное стягивание своих войск к границе, власти Беларуси все же намерены «оставить дверь для переговоров» открытой.  Другой вопрос, захотят ли войти в нее потенциальные собеседники И если да, то с каким именно переговорным предложением. Нурани

Президент Ильхам Алиев: «Азербайджан сам восстановил свою территориальную целостность»

Саммит ОЭС в Ашхабаде завершён. И, как того и следовало ожидать, теперь уже очередь за экспертным сообществом: подвести и проанализировать его итоги. И вот тут даже самый беглый анализ не оставляет сомнений: главным действующим лицом саммита был именно президент Азербайджана Ильхам Алиев. Встреча ОЭС состоялась через год после победы в Карабахе, и это нашло свое отражение во многих аспектах. Президент Азербайджана Ильхам Алиев в своем выступлении подчеркнул: «Азербайджан сам восстановил свою территориальную целостность. Азербайджан сам обеспечил исполнение принятых в 1993 году Советом Безопасности ООН четырех резолюций, требующих незамедлительного, полного и безоговорочного вывода армянских вооруженных сил с оккупированных территорий Азербайджана». А это не только констатация, скажем так, нового военно-территориального баланса. Азербайджан сделал то, на что у международного сообщества, Минской группы и т.д. не хватило почти что 30 лет. Чем доказал еще и свою государственную зрелость. Эти новые реалии нашли отражение в итоговой декларации встречи. Участники саммита ОЭС поздравили народ Азербайджана с победой и восстановлением территориальной целостности, а еще призвали вкладывать инвестиции в проекты на освобожденных землях. Более того, в итоговой декларации не просто говорится о документах, подписанных лидерами Азербайджана, России и Армении, но и употребляется именно слово «коридор». А это уже прямая иллюстрация к словам президента Азербайджана: «На последнем Саммите Организации экономического сотрудничества я проинформировал моих коллег о Зангезурском коридоре. Сегодня могу сказать, что Зангезурский коридор становится реальностью. Эта новая транспортная инфраструктура станет важной частью коридоров Восток-Запад и Север-Юг. Уверен, что страны-члены ОЭС будут пользоваться данным коридором». Для Азербайджана это — законный политический успех, подтверждение статуса страны-победителя и еще один шаг по конвертации военного успеха в политические и дипломатические дивиденды. Для Армении — дипломатическая катастрофа. Среди стран, подписавших итоговую декларацию с поздравлениями в адрес Азербайджана — три государства, входящих вместе с Арменией в ОДКБ: Казахстан, Кыргызстан и Таджикистан. Еще один удар после Тюркского саммита, и еще одна демонстрация влияния и авторитета Азербайджана на том «поле», которое Армения как бы должна считать своим. Здесь огромное поле для комментирования. Понятно, что «идущий в ад ищет себе попутчика», и политическая верхушка Армении регулярно это подтверждает. Только вот членство в ОДКБ не отменяет национальных интересов. Особенно теперь, когда Азербайджан обезопасил свои транспортные коммуникации и открывает Зангезурский коридор. Что вместе с транскаспийской паромной переправой и новым торговым портом на Каспии предоставляет странам Центральной Азии возможность удобного и прямого выхода в Турцию и на рынок Средиземноморья. И самое главное, никто не отменял ни признанных границ, ни международное право. Словом, неудивительно, что в Нур-Султане, Бишкеке, Душанбе делают ставку на Азербайджан. Более того, подписал итоговую декларацию и Иран, на который в Армении тоже возлагалось столько надежд. Впрочем, об Иране следует сказать особо. Как и планировалось, на полях саммита прошла встреча президентов Азербайджана и ИРИ Ильхама Алиева и Эбрахима Раиси. Которая обозначила новый, позитивный тренд в развитии отношений Азербайджана и ИРИ, совместное использование Зангезурского коридора и т.д. Более того, настоящей региональной сенсацией стало достижение трехсторонних договорённостей между Баку, Ашхабадом и Тегераном о своповых поставках туркменского газа через Иран в Азербайджан и далее уже по азербайджанскому Южному газовому коридору. Все три страны теперь участвуют в масштабном, долгосрочном и взаимовыгодном проекте, что многократно снижает вероятность конфликтов между ними. Более того, Ашхабад получил то, чего у него не было с момента распада СССР — выход на европейский рынок без посредничества российского «Газпрома». Что особенно примечательно сегодня, на фоне бушующего в Европе газового кризиса. Так что Азербайджану будет что представить на скором саммите ЕС и «Восточного партнерства». И это далеко не полный перечень тех итогов победы Азербайджана в Карабахе и связанных с ней региональных подвижек на поле только одной встречи в верхах. Не говоря о том, что очерченные на саммите ОЭС тренды только начинают раскрываться. Президент Азербайджана вновь продемонстрировал «мастер-класс» в большой дипломатии, и его результаты определяют «дипломатическую погоду» на огромном пространстве. Нурани

Сочинская встреча, геополитические «сюрпризы» и дилемма «Экспресс-газеты». И не только

Есть старое, но оттого не менее актуальное правило: лучше иметь умного врага, чем глупого союзника. Как и то, что от союзника прежде всего требуется верность. А еще, скажем так, предсказуемое поведение. И вот понимание этих простых политических истин как минимум позволяет пролить свет на некоторые «закулисные» стороны сочинской встречи. Здесь, пожалуй, следует немного изменить масштаб картинки. И сравнить отношения Кремля с Баку и Ереваном. Казалось бы, здесь все понятно. Азербайджан воздерживается от участия в интеграционных проектах, входит в Движение Неприсоединения, проводит действительно независимую внешнюю политику, поставляет нефть и газ на европейский рынок по независимым экспортным трубопроводам и ещё активно развивает сотрудничество с натовской Турцией. А Армения— исторический союзник России, ее даже называют «форпостом» Кремля, страна, входящая в ЕАЭС и ОДКБ. Но не все так просто. В самом деле, Азербайджан не просто выстроил с Россией конструктивными по-настоящему добрососедские отношения на основе взаимного доверия и уважения, которые теперь вышли на уровень стратегического партнёрства. Самое главное, что это отношения предсказуемые, стабильные и, если можно так выразиться, честные. Да, Азербайджан не участвует в интеграционных проектах, но и воздерживается от заведомо антироссийских авантюр и попыток срывать аплодисменты Запада за счёт демонстративных антироссийских шагов. Президент Азербайджана Ильхам Алиев выстроил успешное партнёрство и с Турцией, и с Россией, что позволило создать в регионе новый баланс сил. А Армения? Напомним: именно Ереван сорвал намечавшуюся на 9 ноября трехстороннюю встречу. Более того, «в пику» Москве Пашинян умоляет Евросоюз организовать своё посредничество, и в результате намечается встреча на полях саммита ЕС-«Восточное партнёрство». Это откровенная дипломатическая «подножка» Москве и посредничеству Путина — то, что на азербайджанском языке именуется "hörmətsizlik" и "saymamazlıq". Более того, Никол Пашинян готовится принять участие в организованном Джо Байденом «Саммите демократии». По мнению многих экспертов, этот саммит — попытка США сколотить этакую широкую коалицию против России и Китая. Армения— единственная страна, входящая в ЕАЭС и ОДКБ, которую туда пригласили. А в Ереване это приглашение с восторгом и подобострастием приняли. Что, во-первых, вряд ли осталось без внимания Москвы. А во-вторых, дает исчерпывающую информацию к размышлению о «верности» России как союзника. И, конечно же, свою роль сыграли и антироссийские митинги в Ереване. Здесь с любопытным комментарием выступила «Экспресс-газета». Та самая, которая не однажды публиковала топорные и примитивные фейки в адрес Азербайджана. Но на сей раз в статье под заголовком «Как Пашинян угробит Армению» газета рассказывает о тех самых антироссийских митингах в Ереване, когда «достаточно плотная колонна местных молодых парней» выкрикивала нецензурные «кричалки» в адрес Владимира Путина, а «один из их вожаков с трибуны орал: «Прощай, немытая Россия!»». Как продолжает издание», «после этого безумия азербайджанцы, не будь дураки, захватили опорные пункты армян на линии соприкосновения. Отняли у ара джанов оружие и заставили извиняться на телефоны», «премьер Пашинян, не разбираясь, что к чему, уволил министра обороны. И обратился к Москве с официальной просьбой защитить Армению от наглых парней из Баку». После чего замечает: «Российскому руководству не позавидуешь. С одной стороны - очень близкий нам народ, союзники ОДКБ. И на него нападают ближайшие союзники Турции - страны НАТО. Но с другой - почему простые парни из Ярославля или Рязани должны жертвовать собой ради спасения Пашиняна и его людей, которые устраивают дебоши на улицах Еревана?» Вопрос, в общем-то, риторический. Нурани